روایت دکترای کرمانشاهی که میان بوی نان داغ و ایدههای نو، رؤیای ساخت صنعت غذای آینده را دنبال میکند.
صفورادانایی فرد-پایگاه خبری کیمیای ایران آنلاین
مشتریها برای سفارش ساندویچ وارد مغازه میشوند؛ کسی نمیداند مردی که آن سوی پیشخوان ایستاده، نه یک فروشنده معمولی، بلکه پژوهشگری است که شش اختراع ثبتشده، دهها مقاله علمی و سالها تجربه پژوهشی در حوزه صنایع غذایی را با خود حمل میکند. سرنوشت او را از آزمایشگاه به یک مغازه کوچک کشانده، اما نتوانسته رؤیای ساخت محصولاتی را که میتواند نام کرمانشاه را در بازارهای ایران و حتی جهان مطرح کند، از او بگیرد.
در خیابان گمرک کرمانشاه، میان رفتوآمد روزانه مردم، مغازهای کوچک هر روز کرکرهاش را بالا میکشد. پشت این پیشخوان، «عیسی بهرامیزاده» ایستاده است؛ جوانی که تا چند سال پیش بیشتر وقتش را میان کتابها، مقالات علمی و آزمایشگاههای دانشگاهی میگذراند و امروز برای تأمین هزینههای زندگی، ساندویچ آماده میکند.
اما داستان او به همینجا ختم نمیشود.
وقتی مشتریها مغازه را ترک میکنند، همان آشپزخانه کوچک به آزمایشگاهی تبدیل میشود که در آن، ایدههای تازه برای تولید غذاهای نوآورانه شکل میگیرد؛ ایدههایی که اگر حمایت شوند، میتوانند فصل تازهای در صنایع غذایی کشور باز کنند.
رزومهای که به شغل ختم نشد
عیسی بهرامیزاده، دکترای فرآوری محصولات شیلاتی از دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان است. کارنامه تحصیلی درخشان، ثبت شش اختراع، تألیف سه کتاب و انتشار بیش از ۴۰ مقاله علمی، بخشی از سابقه پژوهشی اوست.
اختراعاتش از بستنی و شکلات بر پایه ماهی تا نوشیدنیهای پروتئینی، برگر جلبکی و فرآوردههای نوین غذایی را در بر میگیرد؛ ایدههایی که هدف مشترک همه آنها، افزایش مصرف مواد غذایی سالم و ایجاد ارزش افزوده برای تولیدکنندگان بوده است.
با وجود این سوابق، مسیر اشتغال برای او هموار نشد.
وی میگوید سالها برای جذب در دستگاههای اجرایی و مراکز تحقیقاتی تلاش کرده و حتی با معرفی مسئولان نیز پیگیر استخدام بوده است، اما در نهایت پاسخها به نتیجهای نرسید و ناچار شد برای تأمین معیشت، سرمایه محدود خود را صرف راهاندازی یک ساندویچی کند.
از ماهی تا نخود؛ وقتی یک محصول بومی محور نوآوری میشود
شاید بسیاری نخود را تنها یک محصول کشاورزی بدانند، اما بهرامیزاده آن را ماده اولیه دهها محصول جدید غذایی میبیند.
وی طی سالهای اخیر، بیش از ۲۰ فرآورده مختلف بر پایه نخود طراحی کرده است؛ از بستنی، شکلات، دسر، باقلوا و حلوا گرفته تا چیپس، اسنک، شیر نخود، سوسیس، برگر، خمیر پیتزا و فرآوردههایی که برخی از آنها برای نخستینبار در کشور تولید شدهاند.
نکته قابل توجه این است که همه این محصولات در یک آشپزخانه کوچک و با امکانات محدود تولید میشوند؛ جایی که هم محل کسبوکار اوست و هم آزمایشگاه شخصیاش.
بزرگترین مانع؛ سرمایه، نه دانش
نمونههای اولیه بسیاری از این محصولات تولید شده و برخی نیز ارزیابیهای آزمایشگاهی را پشت سر گذاشتهاند، اما نبود سرمایه کافی، اجازه ورود آنها به بازار را نمیدهد.
به گفته این پژوهشگر، راهاندازی یک کارگاه استاندارد و دریافت مجوزهای لازم، حدود یک میلیارد تومان سرمایه نیاز دارد؛ رقمی که برای یک پژوهشگر مستقل، تأمین آن آسان نیست.
وی معتقد است اگر این زیرساخت فراهم شود، محصولات نوآورانه مبتنی بر نخود میتوانند علاوه بر ایجاد اشتغال، ارزش افزوده قابل توجهی برای کشاورزان کرمانشاه ایجاد کرده و زمینه صادرات را نیز فراهم کنند.
بهرامیزاده آینده را تنها در تولید چند محصول خلاصه نمیکند. او از ایجاد مرکز نوآوری صنایع غذایی غرب کشور، توسعه فناوریهای نوین آبزیپروری، گسترش سامانههای آکوآپونیک و شکلگیری زنجیره تولید محصولات دانشبنیان سخن میگوید؛ طرحهایی که به باور او میتواند ظرفیتهای مغفولمانده استان را فعال کند.
امروز پشت پیشخوان یک ساندویچی ایستاده است، اما ذهنش همچنان درگیر فرمولهای غذایی، ثبت اختراعهای تازه و ایدههایی است که میتوانند از دل یک آشپزخانه کوچک، به کارخانههایی بزرگ برسند.